Pieniądze na zabytki. Przeszedł tylko jeden wniosek z terenu powiatu

- Prawie 167 milionów złotych zostanie przekazanych na realizację 412 zadań, które w tym roku otrzymały dofinansowanie w ramach pierwszego naboru programu „Ochrona zabytków”. Zadania będą realizowane w trybie jednorocznym – poinformowało w piątek Ministerstwo Kultury i Dziedzictwa Narodowego. Wśród złożonych wniosków znalazły się także projekty z terenu powiatu średzkiego. Dofinansowanie otrzyma tylko jedno zadanie.

Tysiące gmin, podmiotów i osób prywatnych starało się o pozyskanie funduszy na prace konserwatorskie, restauratorskie lub budowlane dotyczące zabytków ruchomych i nieruchomych w ramach programu „Ochrona zabytków”, realizowanego przez Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego. W ramach pierwszego naboru do rozdania było blisko 167 milionów złotych. Te pieniądze wesprą realizację zadań związanych z ochroną zabytków na terenie całego kraju, w tym jeden z powiatu średzkiego.

Złożone wnioski o przyznanie dotacji były opiniowane i punktowane. Maksymalnie zadanie mogło uzyskać 100 punktów, ale członkowie komisji żadnemu projektowi nie przyznali maksymalnej noty. Jeden projekt z województwa dolnośląskiego uzyskał 99 punktów. Wysokość przyznanej dotacji nie była uzależniona jedynie od oceny, ale także od skali zadania.

Zakwalifikowany

Wśród zakwalifikowanych wniosków znalazł się jeden dotyczący zabytku znajdującego się na terenie powiatu średzkiego. Mowa tu o XIX-wiecznym Pałacu Sczanieckich w Boguszynie. To budynek o rzadkich walorach architektonicznych oraz bogatej historii. Na grobli znajduje się brama, którą najprawdopodobniej wzniósł pułkownik Sczaniecki, adiutant generała Henryka Dąbrowskiego i późniejszy opiekun jego nieletnich dzieci oraz wykonawca testamentu. Ludwik Sczaniecki walczył także u boku Napoleona Bonapartego i brał udział w bitwie pod Miłosławiem.

Po Sczanieckich majątek przeszedł w niemieckie ręce, a po II wojnie światowej mieściło się tam Państwowe Gospodarstwo Rolne, które doprowadziło do dewastacji obiektu. Później pałac wraz z przylegającym parkiem stał się własnością gminy, która w 2001 roku sprzedała nieruchomość osobie prywatnej. Niestety zabytek nie doczekał się remontu, choć mówiono wówczas o dalekosiężnych planach inwestycyjnych nowego właściciela. W 2023 roku pałac został odsprzedany kolejnej osobie prywatnej. Nieruchomość szybko została ogrodzona, a nowy właściciel czynił wiele starań, aby pozyskać dotacje na wykonanie prac w parku, przy stawie i w pałacu. Kolejny złożony wniosek został zaopiniowany pozytywnie. Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego przyznało notę 88 punków i dotację w kwocie 150 000 złotych. Z pewnością jest to jedynie kropla w morzu potrzeb, zważywszy na fakt, że Pałac w Boguszynie wymaga kapitalnego remontu.

O włos od dotacji

Dwa wnioski złożyła nowomiejska parafia. Do przyznania dotacji na prace konserwatorskie w kaplicy Matki Boskiej (konserwacja zachowawcza polichromii) zabrakło jednego punktu. Zakwalifikowane zostały wszystkie wnioski, które oceniono przynajmniej 87 punktów, a polichromiom z XVII-XIX w. przyznano 86 punktów. Drugi ze złożonych wniosków także dotyczył konserwacji polichromii. Tym razem chodziło jednak o Nawę Główną, a projekt otrzymał 76 punktów.

Sporo zabrakło

Dużo dalej od przyznania dotacji była parafia pw. Św. Jadwigi Śląskiej w miejscowości Mądre (gmina Zaniemyśl). Zadanie polegające na wykonaniu prac konserwatorskich elewacji wieży uzyskało jedynie 67,5 pkt.

Prywatny właściciel złożył wniosek o przyznanie dotacji na remont elewacji wraz z wymianą okien i drzwi w kamienicy przy ulicy Kolegiackiej 4 w Środzie Wielkopolskiej. Projektowi przyznano 59 punktów.

Także Gmina Środa złożyła wniosek o dofinansowanie inwestycji. Projekt nazwano „Rewitalizacja Ratusza wraz z rozbudową i przebudową o szyb windowy”. Ocena Ministerstwa to 58 pkt., czyli daleko poza zasięgiem dotacji.

Równie źle oceniono projekt polegający na zagospodarowaniu parku w miejscowości Śnieciska i remoncie zabytkowego ogrodzenia (przeszło 244 metry bieżące). Wniosek o przyznanie dotacji złożyła Gmina Zaniemyśl.

Drugi nabór

Ministerstwo Kultury i Dziedzictwa Narodowego przeprowadzi jeszcze jeden nabór wniosków. Tym razem będzie można starać się o refundację kosztów prac przeprowadzonych na obiektach zabytkowych w ciągu ostatnich trzech lat. Wnioski można składać do 31 marca, ale pula środków w drugim naborze jest znacznie niższa i wynosi niespełna 35 milionów złotych.